ਓਟਾਵਾ — “1984 ਦੀ ਸਿੱਖ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਅੰਤ੍ਰਿਗ ਕਮੇਟੀ” (ਐਡਹਾਕ ਕਮੇਟੀ ਫਾਰ ਦੀ ਰਿਕੋਗਨੀਸ਼ਨ ਆਫ ਦੀ 1984 ਸਿੱਖ ਜੈਨੋਸਾਈਡ) ਵੱਲੋਂ 28 ਅਪਰੈਲ 2026 ਨੂੰ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪਾਰਲੀਮਾਨੀ ਸਮਾਗਮ (ਰਿਸੈਪਸ਼ਨ) ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਸਿੱਖ ਸਿਆਸਤ ਨਿਊਜ਼ ਕੋਲ ਮੌਜੂਦ ਲਿਖਤੀ ਬਿਆਨ ਮੁਤਾਬਕ, 1984 ਦੀ ਸਿੱਖ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਮਾਨਤਾ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਚੱਲ ਰਹੇ ਯਤਨਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਵਿਰਾਸਤੀ ਮਹੀਨੇ (ਸਿੱਖ ਹੈਰੀਟੇਜ ਮੰਥ) ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਪੂਰੇ ਕੈਨੇਡਾ ਤੋਂ ਸਿੱਖ ਕਨੇਡਾ ਦੀ ਸੰਸਦ (ਸੈਨੇਟ ਭਵਨ) ਵਿਖੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ। ਇਹ ਸਮਾਗਮ ਕੈਨੇਡਾ ਭਰ ਦੀਆਂ ਸਿੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਉਸ ਪੈਰਵੀ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਇਨਸਾਫ਼ ਅਤੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਦੀ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੱਲੀ ਆ ਰਹੀ ਅਣਦੇਖੀ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਸੈਨੇਟਰ ਬਲਤੇਜ ਸਿੰਘ ਢਿੱਲੋਂ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਦਕਿ ਮੈਂਬਰ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਸੁਖ ਧਾਲੀਵਾਲ, ਦਲਵਿੰਦਰ ਗਿੱਲ, ਹੀਥਰ ਮੈਕਫਰਸਨ ਅਤੇ ਐਲਿਜ਼ਾਬੈਥ ਮੇਅ ਇਸਦੇ ਸਹਿ-ਮੇਜਬਾਨ (ਕੋ-ਸਪੌਂਸਰ) ਸਨ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਇਹ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿਵਾਉਣ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੇ ਸਾਂਝੇ ਸਿਆਸੀ ਸਮਰਥਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ‘ਸਿੱਖ ਹੈਰੀਟੇਜ ਮੰਥ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ’ ਦੀ ਰੁਪਿੰਦਰ ਕੌਰ ਅਤੇ ਲੰਗਾਰਾ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਇੰਦਰਾ ਪ੍ਰਹਸਤ ਨੇ ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤੇ। ਦੋਵਾਂ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅਤੀਤ ਨੂੰ ਯਾਦ ਰੱਖਣ ਅਤੇ1984 ਦੀ ਸਿੱਖ ਵਿਰੋਧੀ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ‘ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ’ ਵਜੋਂ ਰਸਮੀ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਕੇ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਭਰ ਵਿੱਚ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਅਤੇ ਢਾਂਚਾਗਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੋਈ ਉਸ ਹਿੰਸਾ ‘ਤੇ ਚਾਨਣਾ ਪਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਕਤਲੇਆਮ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਹਨਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਮੰਨਣ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਨਾਲ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਬਚਣ (ਕਲਚਰ ਆਫ ਇੰਪਿਊਨਿਟੀ) ਦੀ ਸ਼ਹਿ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਯਤਨਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮੀਅਤ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦਿਆਂ, ਐਡਹਾਕ ਕਮੇਟੀ ਦੇ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਮਨੋਹਰ ਸਿੰਘ ਬਲ ਨੇ ਕਿਹਾ, “1984 ਦੀ ਸਿੱਖ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਮਾਨਤਾ ਨਾ ਦੇਣਾ ਕੋਈ ਮਹਿਜ਼ ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਹਿਸ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਸੰਸਥਾਗਤ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਹੋ ਰਹੀ ਲਗਾਤਾਰ ਅਣਗਹਿਲੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਗੰਭੀਰ ਨਤੀਜੇ ਅੱਜ ਵੀ ਭੁਗਤਣੇ ਪੈ ਰਹੇ ਹਨ।”
ਮਨੋਹਰ ਸਿੰਘ ਬਲ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ, “ਜਿੱਥੇ ਜਵਾਬਦੇਹੀ ਤੋਂ ਪੱਲਾ ਝਾੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਤੇ ਅਪਰਾਧ ਨੂੰ ਸ਼ਹਿ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤ, ਜਿੱਥੇ ਸਿੱਖ ਕਾਰਕੁੰਨਾਂ ਨੂੰ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਹਿੰਸਕ ਜਬਰ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਹ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਖਿਲਾਫ ਭਾਰਤ ਦੀ ਨਸਲਕੁਸ਼ੀ ਹਿੰਸਾ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਾਨਤਾ ਨਾ ਦੇਣ ਦਾ ਹੀ ਨਤੀਜਾ ਹੈ।”
ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਿਆਸੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਸੈਨੇਟਰਾਂ ਨੇ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਇਸ ਮਸਲੇ ਪ੍ਰਤੀ ਵੱਧ ਰਹੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਸਮਾਗਮ ਕਰਵਾਉਣ ਵਾਲੀ ‘ਐਡਹਾਕ ਕਮੇਟੀ’ ਕਈ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਮੰਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਓਨਟਾਰੀਓ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕਮੇਟੀ, ਵਰਲਡ ਸਿੱਖ ਆਰਗੇਨਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਆਫ ਕਨੇਡਾ, ਸਿੱਖ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਕਨੇਡਾ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਕੌਂਸਲ ਅਤੇ ਕਨੇਡਾ ਭਰ ਤੋਂ ਹੋਰ ਭਾਈਵਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।